UF

СУРЕТШІ ИЛЛЮСТРАЦИЯНЫ ҚАЛАЙ ЖАСАЙДЫ?

Категориясы: Өнер


 

Біз суретті кітапты ашып қарағанымызда, басқа бір әлемге тап болғандай әсер аламыз. Әлгі суреттерде өлі кейіпкерлер тіріліп, кітапта айтылатын оқиға өткен ел мен жер қаз-қалпында сайрап көз алдымызда тұра қалады. Сүйтіп, автордың айтып отырғанының бәрі өзімізге етене таныс ахуалдай көрініп кетеді.

Кітаптағы мұндай суретті иллюстрация деп атайды.

Суретші оларды қалай жасайды?

Әуелі ол болашақ кітаптың қолжазбасын бірнеше рет қайталап оңып шығады. Сүйтіп, роман, повесть, әңгімедегі кейіпкерлермен ойша танысады. Ең бастысы - олардың мінез-құлқын біліп, тұлға-тұрпатын, бет әлпетін, қимыл-қозғалысын көз алдыңа елестете алу.

Суретші алдын-ала әлденеше жобалар жасайды, төңірегіндегі адамдар арасынан кітап кейіпкерлеріне ұқсайтындарды іздейді. Егер онда белгілі бір қала мен село, өзен мен тау сөз болатын болса, соны барып көріп, суретке салады.

Автор өткен замандар оқиғасын сөз ететін болса, суретші әңгіме боп отырған дәуірді шұқшия зерттейді. Музейлерді аралап, кітаптарды ақтарып, ол кезде адамдардың қалай киінгенінен, үйлердің қалай салынғанынан, қандай жиһаздар болғанынан мәлімет алады. Суретші өзі бейнелейтін нәрселерді өте жетік білуге тиісті. Оны тек автордың қол жазбасы ғана емес, өзі де, оның ойлары мен кейіпкерлері туралы пікірлері де қатты қызықтыруға тиісті.

Суретші Д. Дубинский Аркадий Гайдар шығармаларын иллюстрациялауға кіріскенде, жазушы қайтыс боп кеткен еді. Дубинский жазушы шығармаларын қайта-қайта оқып, оны көргендердің естелігін қызығатыңдады. А. Гайдар повестеріндегі балалар мен қыздарды өз ауласында тұратын балалар мен қыздардай етене жақсы біліп, жақсы көріп кетеді.

Әсіресе, оның «Чук пен Гек» повесіне салған иллюстрадиясы сондай тамаша. Ол екі баланың басынан өткен оқиғаны көрмесең де, көргендей қып, көз алдыңа мөлдіретіп тізе қояды. Міне, алғыр да пысық Чук, міне, бірдеңеге ұрынып жүрмесе басы ауыратын аңғал Гек.

Дубинскийдің бейнелеуінде олардың екеуі де өте сүйкімді балалар. Олардың жан-дүниесінің сұлулығы да жан-жақты ашылған.

 

Каменева Е. Кемпірқосақтың түсі қандай? -Алматы: Өнер, 1981. -168 б.

 

  Жарияланған-2016-11-03 17:32:26     Қаралды-428

Мәлімет сізге көмек берді ма

Загрузка...

ДОЙБЫ ТАРИХЫНАН

...

Дойбы ойынының да тарихы өте ертеден басталатын өнер өнер беуге толық дәлел бар.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

МИНИАТЮРА ҚАЙ КЕЗДЕ КЕЗДЕСЕДІ?

...

Ескі қолжазба кітаптардың беттерінде айтылып отырған оқиғаны бейнелейтін суреттер кездеседі. Ондай суреттерді миниатюра деп атайды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КЕТБҰҒА КҮЙШІ МЕН ЖОШЫ ХАН ТУРАЛЫ АҢЫЗ

...

Шыңғыс ханның Жошы деген баласы жабайы құлан аулап, өзін қаумалаған нөкер серіктерінен тым ұзап кеткенін сезбей де қалады. Ханзада жүйткіген құландарды өткір жебемен дәл көздеп құлата береді, оның жүрегінде бейшара жануарларға деген аяушылық болмайды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАРАБАХ КЯТАСЫ

...

Бұл да тоқаш қамырынан жасалатын тағам.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

БЕРЕН САУЫТ

...

Берен - мата, теріге темір тақташаларды шегелеп, қатарлап бекіте отырып жасалатын сауыт. Үлкен темір тақташалардан жасалып, иілуге онша келмейтіндіктен бұл сауыт кеудеше тәрізді етегі қысқа, жеңсіз етіп жасалады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ӨСІМДІККЕ ОРАЛҒАН ЕТ

...

Қой еті ұсақтап туралып, ұсақ көзді ет тартқышпен тартылады. Оған ұсақтап туралған пияз, зире салынады. Тұздалып, бұрышталады. Жақсылап араластырылады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »