UF

ЖӘҢГІР ХАН

Категориясы: Тарих



Атақты Есім хан дүние салған соң Қазақ хандығының тағына оның кіші ұлы - Жәңгір хан (шамамен 1608 - 1680 жж.) отырды.

Жәңгір хан 1645-1680 жылдар аралығында билік құрды. Жәңгір хан бүкіл өмірін құдіретті Жоңғар хандығымен күресуге арнаған. Жоңғар хандығы ойрат немесе қалмақ, моңғол тайпаларынан 1635 жылы құрылған. Жәңгір жас кезінде ойраттардың қолына түсіп, жеті жылдай тұтқында болады. Кейін ол серіктерімен бірге елге оралып, Қазақ хандығының билігін қолына алады. Бұл кезеңдер қазақ-қалмақ арақатынасындағы аумалы-төкпелі, текетірес жылдар болған. Ол ойрат, қалмақтармен шайқастарда батылдығымен, қолбасшылық қабілетімен көзге түскен. Халық оны ерлігі, жауынгерлік жеңістері үшін «Салқам Жәңгір хан» деп атаған.

Жәңгір ханның билігі тұсындағы басты оқиға Орбұлақ шайқасы болды. Ол құрамындағы 600 сарбазымен 1643 жылы Орбұлақ мекенінде 50 мыңдық жоңғар әскерлерін күйрете жеңіп, жауды ел шетінен қуып жіберді. Бұл Қазақ хандығының тәуелсіздігіне төнген қауіпті бірер жылға кейін шегерген жеңіс еді.

Көреген де, тапқыр Жәңгір көрші түркі мемлекеттерімен тату тұрды. Жоңғар хандығына қарсы әскери одақ құрмақшы болды. Осы мақсатпен екі рет Моғолстандағы шағатайлықтарға елшілер жіберді. Самарқанд әміршісі Жалаңтөс баһадүрмен достық қарым-қатынас орнатты.

Ақылды, қайсар жауынгер Жәңгір хан өз Отанын - қазақ жерін басқыншы жоңғарлардан азат ету жолында 1680 жылы дүниеден қайтады.

Жәңгір ханның денесі Түркістандағы Қожа Ахмет Иасауи кесенесіне қойылған.

  Жарияланған-2015-11-13 17:09:17     Қаралды-2265

Мәлімет сізге көмек берді ма

БАДАМ ҚАНТ

...

Тазартылған тұтас бадамнан тұратын, сырты балқыған қантпен қапталған тағам. Беті бұжыр, түсі қоңыр болады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

Жапон көпірі

...

Көпірлер әртүрлі болады: төмен, биік, ұзын, қысқа, ажырайтын, аспалы. Бірақ, Жапонияда орналасқан Ешима Охаши көпіріне қарап, шын мәнісінде осындай нәрсенің бар екендігіне сену өте қиын және оны тұрғындар белсенді түрде қолдануда.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ТЕННИС СПОРТ ТАРИХЫНАН

...

Теннис спортының негізгі екі турі бар: үлкен және стол теннисі.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КҮМБЕЗ ДЕГЕНІМІЗ НЕ?

...

Кейбір ғимараттар мен құрылыстардың төбесінің тіреусіз дөңес етіп жабылғанын көруге болады. Муны күмбез деп атайды. Күмбез көбінесе шеңберленіп, кейде көп қырлы етіп жасалады. Күмбез ғимарат төбесін жаба отырып, үстіңгі салмақтың қабырғаға біркелкі таралы

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АСТРАХНУЛИ (ЧАК-ЧАК)

...

Қамырдан жасалып, жіңішке кеспе түрінде кесілген, қайнап жатқан майға құырылған және кәдімгі ара балына пісірілген кәмпитті шығыс халқы осылай атайды. Құырып болғаннан кейін ыдыста май қалдығы қалады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АЛЬБОМ СӨЗ ТУРАЛЫ НЕ БІЛЕМІЗ?

...

Егер ежелгі римдіктен «Альбомның» не екенін сұрасаң, ол: «Альбом - ақ тақта. Латынша «альбум» - аппақ деген сөз.

ТОЛЫҒЫРАҚ »