UF

ДОҢҒАЛАҚ ҚЫЗЫҚТЫ ДОМАЛАҚ

Категориясы: Өнер



ДОҢҒАЛАҚ араласпайтын шаруа жоқ. Заводтар мен фабрикаларда зырыл қағып жұмыс істеп тұрған солар, ал автомобилъ доңғалақтары ауыр жүкті немесе мың сан жолаушыларды межелі жеріне дер кезінде жеткізу үшін тас жолмен зулап бара жатады.

Сонда қалай болғаны: бір доңғалақ жол бойымен зымырап тыным таппайды, оның «мен еңбек етіп жүрмін!» дегеніне келісемін. Ал екінші бір доңғалақ тұрған орнынан қозғалмай-ақ «мен де еңбек етіп жүрмін!» дейді.

Расында да, бір орнында шыр айналып, ешқайда бармайтын доңғалақтан не пайда?

Байқап қарасақ, бұлардың да пайдасы бар екен. Және пайда болғанда қандай, шаш етектен!

Дүниедегі «еңбекқор» доңғалақтардың ең байырғысы – КҮЗЕ ДӨҢГЕЛЕГІ. Ертеде кәнігі шебер күзенің жұмыр басына иленген балшық соқтасын қойып, сол қолымен дөңгелекті шыр айналдыратын да, ал оң қолымен балшықтан құмыра, жайпақ табақ немесе тостақ жасайтын. Жұмыр доңғалақ - күзелер қазір де пайдаланылады.

Тек оны қазір қышшының қолы емес, электр моторлары айналдырады.

Бәлкім, сен киіз үйдің шаңырағындай доңғалақ әткеншекке талай мінген шығарсың? Аспалы бесіктегі ыңғайлы орындыққа жайғасып отырған соң, доңғалақ тұрған орнында ақырын айнала бастайды. Сен бірте-бірте көкке көтеріле түсесің. Жоғарыдан қарағанда төмендегі қала алақандағыдай түгел көрінеді.

Теңізде кеме жүзіп келеді. Капитан: «Рульді оңға!», «Рульді солға!» деп, басқару тұтқасын ұстап тұрған адамға бұйрық береді. Бұйрықты естіген теңізші дөңгелек тұтқаны шеңбер құрсауына бекітілген сабынан ұстап, айналдыра бастайды. Ол қалай айналса, кеме солай қарай жүзеді.

КАРУСЕЛЬ - француздың «айналмалы әткеншек» деген мағынаны білдіретін сөзі. Міне, сол әткеншек - дүниедегі ең көңілді доңғалақ. Әсем әуен шалқып тұрған кезде ойыншық аттар, пілдер, самолеттер, ракеталар өздерінің шат көңілді шабандоздарымен бірге шыр айналады.

Ағаш тілетін шеберханада ерте заманнан бері ДОҢҒАЛАҚ АРАЛАР пайдаланылады. Болаттан жасалынған бұл араның, тістері әрі берік, әрі өткір. Доңғалақ шыр айналса болды, оның қылпып тұрған тістері бөренеге сіңіп кете барады.

ТЕАТР ДОҢҒАЛАҒЫ да әткеншекке ұқсайды. Міне, көрермендердің көз алдында - тап-тұйнақтай бөлме. Кенет сахна айнала бастайды. Столды, орындықтарды, диванды алып кетіп, қарсы алдымызға мәуелі ағаштарды, шоқ-шоқ бұталарды алып келеді. Бөлме орнында - қалың орман.

  Жарияланған-2016-09-04 20:59:47     Қаралды-1724

Мәлімет сізге көмек берді ма

ИТМҰРЫННАН ЖАСАЛҒАН КӘМПИТ

...

Итмұрын жемістері жуылып, дәнінен тазаланады да, кастрюльге салынып, үстіне су құйылады. Сөйтіп бәсең отқа қойылып, жұмсарғанша қайнатылады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЖАҢҒАҚ ҚОСЫП КЕПТІРІЛГЕН ШАБДАЛ

...

Шабдал тазаланып, үстіңгі жағынан дөңгелектеліп ойып алынады да қабығы мен сүйегі алып тасталады. Шабдал мен ойып алынған кесегі күннің көзіне немесе пешке қойып кептіріледі.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ШАХТА ІШІНДЕ НЕ БАР?

...

Міне, мынау - шахта. Оның көтергішінің төбесінде жұлдызшасы бар мұнарасы мен мұндалап алыстан көрінеді.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

Су әлемінің балықтары-бүрікпебалықтары-мергендері

...

Бүрікпебалықтар - суды бүркіп шашу қабілетімен ерекшеленетін алабұға тәрізді жасақтың Toxotidae көптипті тұқымдасының шынтақ иық балықтар. Егер табиғат теңіз жыртқыштарын интеллект деп бөлгенде және әркімге өзіне кәсіп таңдауға мүмкіндік бергенде, онда б

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЖАППАЙ ЗАҚЫМДАУШЬІ ҚАРУ

...

Жаппай зақымдаушы қару - адамдар мен хайуанаттардың арасында жаппай шығып тудыратын үлкен зақымдаушы күшке ие.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ШУ ӨЗЕНІ

...

Шу өзені - Қазақстан мен Қырғызстан жеріндегі өзен. Қазақстанда Жамбыл облысының Қордай, Шу, Мойынқұм, Сарысу аудандары жерімен ағып өтеді. Өзеннің Қазақстан аумағындағы ұзындығы - 800 км.

ТОЛЫҒЫРАҚ »