UF

ТАЙТҰЯҚ – МАСКҮНЕМДІККЕ ҚАРСЫ

Категориясы: Өсімдікті


ТАЙТҰЯҚ – КОПЫТЕНЬ ЕВРОПЕЙСКИЙ

Тайтұяқ – ұзын, жіңішке, көлбеу өскен тамыры бар, көп жылдық, шөп тектес өсімдік. Жапырақтарының шеттері бүтін, аттың ізіне ұқсас, сағақтары ұзын, түкті. Бұл өсімдіктің жапырақтары қыста да түспейді. Гүл сабағы қысқа, гүлдері жеке-жеке орналасқан, сырт жағынан қарағанда ашық қоңырлау, ішкі жағы кою қоңыр түсті. Жемісі қауашақ сықылды. Сәуір айында гүлдейді. Бұл өсімдік негізінен ормандар арасында, көлеңкелі жерлерде өседі.

Дәрілік мақсат үшін тайтұяқтың жер үстіндегі бөлігін және тамырын жинайды. Құрамында эфир майлары, азорон, пинен, эвгенол, борнилацетат, танин, қоймалжың заттар, шайырлар, азарин деген алкалоид бар. Тамыры улы, сондықтан дәрі жасағанда өсімдіктің дәрілік мөлшерін дұрыс алып, ұқыптылықпен қадағалау керек.

Халық медицинасында тайтұяқ несеп айдайтын, қақырық түсіретін дәрі ретінде колданылады. Сонымен қатар асқазан және жүрек қызметін реттейтін, қабынуға қарсы әсер ететін, құстыратын және осыған байланысты асқынған маскүнемдікке шипа болатын қасиеттері бар. Әйелдердің етеккірін қалыпқа келтіру үшін де қолданылады. Бауыр, асқазан, ішек ауруларына қарсы және сары ауруға ұшыраған кісілердің денесі сарғайғанда да ем үшін қолданылады. Шемен ауруында несеп жүргізу арқылы ісікті қайтару үшін пайдаланылады.

Дене сарғайғанда шайшөпті және тайтұяқты теңдей етіп алып, осы қоспаның 1 ас қасығын 1 стакан суға тұндырады да, 1 ас қасықтан күніне 3 мезгіл ішеді. Асқынған маскүнемдікті емдеу үшін осы тайтұяқ шөбі тұнбасының 1 ас қасығын 1 стакан араққа араластырып береді. Көп жағдайларда маскүнем адам қайтып араққа қарағысы келмейтіндей болып безеді.


Дәріні дайындау және қолдану тәсілі. Тайтұяқтың ұнтақталған тамырын, шырмауық будраның жапырағын және ошаған шөбін теңдей етіп алып араластырады, осы қоспадан 3 ас қасық алып 3 стакан қайнап тұрған суға салып тұндырады да, жарты стаканнан күніне 5-6 рет ішеді. Тайтұяқты осылай пайдалану дәрінің тиімділігін арттыра түседі. Ал жапырағын ұнтақтап немесе жас күйінде іріңдеген жараларға таңады, өсімдіктің шөбін сірке қышқылына тұндырып алып, терінің қышымамен ауырған жерлеріне жағады.


Тайтұяқтың тұнбасын былай жасайды: 2 грамм тайтұяқтың тамырын (1 шай қасықтың жартысы) алып, 1 стакан қайнап тұрған суға тұндырады да, 1 ас қасықтан күніне 3-4 рет ішеді. Жапырақтарынан тұнбаны былай жасайды: 1 грамм жапырақты (1 шай қасықтың 1/5 бөлігін) 1 стакан қайнап тұрғап суға тұндырады да, 1 ас қасықтан күніне 3 мезгіл ішеді. Спиртті тұнба: өсімдіктің 20 грамын алып 100 мл спиртке 8-10 күн тұндырады да, күніне 20 тамшыдан 3 мезгіл ішеді.

  Жарияланған-2016-07-15 00:00:36     Қаралды-2506

Мәлімет сізге көмек берді ма

ТАСЖАРҒАН - АСҚАЗАН ЖҰМЫСЫН РЕТТЕЙДІ

...

Тасжарған – көп жылдық, шөп тектес өсімдік. Биіктігі 75 см-ге дейін жетеді. Негізгі тамыры бұтақты, бірнеше мойын тамырлы, түсі қоңыр.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ІЛЕ АЛАТАУЫ ҰЛТТЫҚ ТАБИҒАТ САЯБАҒЫ

...

Іле Алатауы ұлттық табиғат саябағы - Алматы қаласы іргесіндегі Алматы тау жотасында орналасқан. Саябақ табиғи кешендерді, жануарлар мен өсімдіктердің сирек кездесетін түрлерін қорғау мақсатында 1996 жылы құрылған.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЭКВАТОРИАЛДЫҚ ГВИНЕЯ

...

Экваторлық Гвинея Республикасы - Экваторлық Африкадағы мемлекет.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ИТМҰРЫННАН ЖАСАЛҒАН КӘМПИТ

...

Итмұрын жемістері жуылып, дәнінен тазаланады да, кастрюльге салынып, үстіне су құйылады. Сөйтіп бәсең отқа қойылып, жұмсарғанша қайнатылады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ДОСПАМБЕТ ЖЫРАУ

...

Доспамбет жырау - қазақтың белгілі ақыны әрі қолбасшысы. XV ғасырдың 90-шы жылдары Азау қаласында (қазіргі Ростов облысында) дүниеге келген. Ол Кіші Ноғай ордасының әскери шонжарлар отбасынан шыққан.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ТОҒЫМ ХАН

...

Тоғым хан да - Жәнібек ханның ұрпағы. Жәнібектің тоғызыншы ұлы Жәдік сұлтанның баласы. Тоғым хан елдің орталығында, оңтүстігінде билік кұрады. Сырдария өзені бойындағы қалалар Тоғым ханға қарайды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »