UF

ДЕРМЕНЕ

Категориясы: Өсімдікті


ДЕРМЕНЕ — ПОЛЫНЬ ЦИТВАРНАЯ

Дермене – биіктігі жарты метрге жететін, көп жылдық, жартылай бұталы өсімдік. Тамыры жуан, көптеген қосымша тамырлары бар. Сабақтары көп, қызыл түсті. Жапырақтары кезектесіп орналасқан қауырсыи тәрізді жіңішке бөліктерге тілімделген. Гүлдері көптеген майда гүл корзинкаларына жиналып сыпырғы сыяқтанып шоғырланып тұрады. Гүл корзинкаларының сыртқы орамы 10-20 қабыршақты жапырақтардан тұрады, ал ішінде 3-6 түтікше тәрізді гүлдері бар. Олар да әлгі қабыршақты жапырақшалармен жабылып тұрады. Тамыз-қыркүйек айларында гүлдейді. Өсімдік улы деп есептеледі. Дәрі үшін өсімдіктің жерге түскен бөлігінің жоғарғы жағын және гүл корзинкаларын толық ашылып кетпей тұрған кезінде жинап алады. Дермене Қазақстанның Шымкент облысында қалың болып өседі. Құрамында сантонин, майлар, ащы заттар, эфир майлары бар.

Дермене құрамындағы сантонин организмдегі жұмыр құрттарды түсіреді. Осыған байланысты дермененің гүл корзинкалары немесе аптекаларда сатылатын сантонин дәрісі осы жұмыр құрттар - аскаридаларға қарсы күресу үшін қолданылады. Шымкент облысындағы Түркістан қаласының маңайында өсетін дермененің құрамында сантонин өте көп болып шықты. Дерменені басқа жерлерге өсіріп байқау дұрыс нәтиже бермеді, олардың құрамында сантонин өте аз болды. Осыған байланысты Түркістан маңайындағы дермененің қалың өсетін жері қорық болып жарияланды.

Дермене - улы өсімдік, сондықтан онымен қалай болса солай дәрігердің бақылауынсыз емделуге болмайды. Кейде кісінің уланып қалатын жағдайлары да кездеседі.

  Жарияланған-2016-07-12 15:02:34     Қаралды-6549

Мәлімет сізге көмек берді ма

ЗЕМЕЛӘК

...

Тоқаш қамырынан жасалатын тағам земелак деп аталады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

«ҚАРАКӨЗ» ҚУЫРМАСЫ

...

Қаракөз қуырмасын жасау үшін белок пайдаланылады. Сары уызынан мұқият тазартылған белок салқындатылады, көпіршітіліп шайқалады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚҰМАЙ ҰЯСЫ

...

Сауыр мен Сайхан тауларын қақ жарып ағып жатқан өзеннің бойында құз жартас бар. Мұнда алып құс ұясының орны жатыр. Әбден сарғайып, көнеріп кеткен үлкен ағаш бұтақтарынан және шөп қалдықтарынан жиылған ұяны халык «Құмай ұясы» деп атайды. «Ұя осындай үлкен

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАМЫР ҚОСЫП ПІСІРІЛГЕН АЛМА

...

Жуылған, өзегі алынып, қабығы аршылған алма қалыңдығы 0,5 сантиметр етіліп, дөңгелектеліп кесіледі де үстіне қант себіледі.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ШИЕ ӘР ТҮРЛІ ТАҒАМДАР ЖАСАУ

...

Шие - раушан гүлділердің алхоры тұқымдас тармағына жататын ағаш өсімдігі. Шие жемісінің құрамында В1, С витаминдері бар. 10-15% қант, органикалық қышқылдар болады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ОДАҢ ОЙЛАСЫ

...

Шайқалған кәмпит массасынан тұратын тағам осылай деп аталады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »