UF

ҚАБАНБАЙДЫҢ ТУЫ

Категориясы: Тарих


1864 жылы қытай басқыншылары бүкіл Шығыс Түркістан аймағына шабуыл жасайды. Осы ұлт-азаттық соғыста қазақ, дүнген, ұйғырлар Шәуешек қаласындағы кытай қамалын ала алмай бөгеліп қалады. Сонда дүнген әскерін басқарған Бор батыр қазақ қолбасшысы Әділбек батырға:

- Менің колыма Қабанбайдың туын, сауытын бер, астыма ат бер. Қабанбайлап ұран сап шабамыз. Егер ту жығылса - шабуылды тоқтатарсыңдар. Жығылмаса - артымнан шабыңдар, - деген екен. Осылай, Қабанбайдың туының астына жиналған көтерілісшілер қытай қамалын алыпты. XVIII ғасырдағы жоңғар соғысындағы Қабанбайдың жеңісті туы басқа халықтар арасында да қасиетті саналған.

Байырғы кезде әскери белгі ретінде қолданылған түрлі әскери рәміздер болған. Алғашқы қауым кезінде тайпа көсемдерінің билік белгісі болған ағаш таяқ мемлекеттер қалыптаскан соң асатаякка айналды. Кейін асатаяқтардың басына түрлі рәміздік белгілер орнатылып, дәрежені білдіретін заттар, таспа бау, шашақ, т.б. тағыла бастады. Ал әскерилер мұндай дэреже белгілерін найзаның үшына тақты. Осылайша хандардын. патшалардың, әскербасының, батырлардың дэреже белгісі - байрак, жыға пайда болды. Өз әскерін өзге әскерлерден, жау әскерінен айыру үшін жауынгерлерге айырым белгісі - жалау таққан. Ал, ту әскердің қасиетті рэмізі саналған. Сыртқы пішімінде, мэнінде ұқсастык болғандықтан, қазіргі түркі тектес халықтар тілінде ту, байрақ, жалау атаулары бір-бірінің синонимі ретінде қолданыла береді.

  Жарияланған-2015-11-17 18:16:39     Қаралды-3034

Мәлімет сізге көмек берді ма

КЕБЕП (ШАШЛЫҚ) КӨП БОЛМАЙДЫ

...

Қой етінің жұмсағынан әр кесегінің салмағы 15-16 грамнан келетіндей етіліп туралады да, тұздалып, бұрышталады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АҚ ТҰҢҒИЫҚ

...

Ақ тұңғиық - көпжылдық су өсімдігі. Тамыр-сабағы су астындағы топыраққа төселіп, дөңгелек, жүрек тәрізді жапырақтары су бетіне жайылып өседі. Гүлі кешке жабылып, күн шыққанда ашылады. Тұқымы ауа толған жеміс қабында тұрады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ӘРІПТЕР ҚАЙДАН ПАЙДА БОЛДЫ?

...

Әліппе деген аса маңызды, өте қажетті кітап қой. Оның алғашқы беттерін тіпті әріп дегеннің не екенін мүлде білмейтін адам да оқи алады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

50 РЕЦЕПТ СҮТ ТАҒАМДАРЫ

...

Cүтті емшектегі баладан, еңкейген кәріге дейін ішеді.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ШЫҢҒЫС ХАН

...

Шыңғыс хан - Орта Азияда бүкіл моңғол тайпаларын бір қолға біріктірген ұлы әмірші, Шыңғыс хан империясының негізін қалаушы, атақты қолбасшы. Ол 1162 жылы Дилпун-Болдан (Дилунь-Булдак) шатқалында Онон өзені жағалауында дүниеге келген.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ГРЕКТЕР ОЙЛАП ШЫҒАРҒАН «ПЕНТАТЛОН»

...

Спорттың бұл түрінің өмірге келуі әскери офицер өміріне байланысты болыпты.

ТОЛЫҒЫРАҚ »